Loạt kết quả từ hợp tác công nghệ Việt Nam - Australia

Trung tâm công nghệ chiến lược Australia - Việt Nam được thành lập tháng 6/2025, do Đại học Công nghệ Sydney (UTS), Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) và Nokia đồng sáng lập.

Trung tâm tập trung vào các công nghệ chiến lược bao gồm 5G, 6G, trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng, công nghệ lượng tử và chuyển đổi số. Đây là cầu nối hợp tác công nghệ giữa Việt Nam - Australia, hiện thực hóa tầm nhìn trong tuyên bố chung của lãnh đạo hai nước.

Tại Diễn đàn Công nghệ chiến lược Australia - Việt Nam 2026, ngày 1/10, GS Diep N. Nguyen, Giám đốc Trung tâm, cho biết đơn vị đã hỗ trợ 12 hạt giống công nghệ, kết nối các trường đại học và đối tác tại Việt Nam, Australia. Cùng với đó là việc nghiên cứu, phát triển nhiều sản phẩm công nghệ thực tiễn.

Một trong những hướng nghiên cứu là công nghệ phiên dịch ngôn ngữ ký hiệu sử dụng AI, ứng dụng cho người khiếm thính tại Việt Nam, Australia và các nước khác. Trung tâm cũng triển khai dự án bản sao số trong giáo dục và nghiên cứu phương pháp phát hiện ung thư ở giai đoạn sớm.

Trong lĩnh vực viễn thông, TS Alana Piper, Phó hiệu trưởng Đại học Công nghệ Sydney cho biết các nhà nghiên cứu của Trung tâm đã phát hiện những mối đe dọa mới trong hệ thống mạng 5G. TS Piper nhấn mạnh kết quả này đạt được "chỉ sau 15 tháng hợp tác".

Bên cạnh nghiên cứu, Trung tâm đã trao hơn 100 học bổng cho sinh viên và kỹ sư Việt Nam, đào tạo hơn 1.000 nhân lực trẻ. Đơn vị cũng tổ chức các chương trình đào tạo về công nghệ chiến lược cho nhà hoạch định chính sách và cán bộ cấp cao hai nước.

Chia sẻ tại diễn đàn, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Trần Trung Tính nhận định, Trung tâm công nghệ chiến lược Australia - Việt Nam đã trở thành "nhịp cầu vững chắc", thúc đẩy nghiên cứu ứng dụng, chuyển giao công nghệ lõi, đặc biệt là các công nghệ chiến lược. Đây là "minh chứng điển hình" cho mối quan hệ hợp tác công nghệ chiến lược giữa hai quốc gia.

Theo Thứ trưởng, công nghệ chiến lược là động lực then chốt, quyết định năng lực cạnh tranh của quốc gia và sự phát triển bền vững. Từ những kết quả khởi đầu về mạng 5G, 6G, AI, Trung tâm sẽ mở rộng sang các lĩnh vực công nghệ lõi khác như an ninh mạng, công nghệ lượng tử.

Ông Hiroyuki Miura, Tổng giám đốc Nokia Việt Nam, cho rằng đổi mới sáng tạo được tạo ra thông qua hợp tác. "Không doanh nghiệp, trường đại học hay chính phủ nào có thể tự tạo ra tương lai", ông nói.

Theo ông, tiến bộ công nghệ chỉ xảy ra khi các tổ chức hợp tác với nhau, khi nghiên cứu được chuyển hóa thành đổi mới sáng tạo và khi đổi mới sáng tạo tạo ra tác động xã hội. Trong đó, trường đại học đóng góp nghiên cứu và nhân lực, Chính phủ tạo khuôn khổ chính sách, còn doanh nghiệp tham gia đưa các ý tưởng thành giải pháp.

Bà Renée Deschamps, Phó đại sứ Australia tại Việt Nam, khẳng định nước này sẽ tiếp tục hợp tác với Việt Nam về khoa học, công nghệ, an ninh mạng và đổi mới sáng tạo, với mục tiêu đưa các nghiên cứu thành những kết quả cụ thể.

Trọng Đạt